Skills bouwen: leg één keer vast hoe jij het wilt

Leg één keer vast hoe jij het wilt, en je AI doet het voortaan vanzelf zo. Dit is les één van Read: een korte, praktische les over werkwijzen vastleggen met skills, van je eerste skill tot een stapel die jouw manier van werken kent.

Zeg wat je ervan vindt. Dit is les één van de reeks, en ik hoor graag of je er iets aan hebt gehad. Goed of niet goed, allebei even welkom, en je hoeft niet te wachten tot het einde. Twee zinnen zijn genoeg: geef feedback. Anoniem mag; laat je je e-mailadres achter, dan kunnen we er eventueel over sparren. Je feedback wordt nergens publiek getoond.

Wat je hierna kunt

• Een skill bouwen die automatisch meedoet zodra het onderwerp langskomt: jouw schrijfstijl, jouw documentopbouw, jouw controlelijst.
• De trigger goed zetten, het verschil tussen een skill die vanzelf aanspringt en één die werkloos in een mapje staat.
• Kwaliteit vastleggen met een ijkvoorbeeld, zodat de uitvoer niet "ongeveer goed" is maar herkenbaar van jou.
• Skills stapelen (Stacken 😄): een basislaag die overal geldt, met daarbovenop lagen per project, klant of merk.

En misschien wel het belangrijkste: je herkent hierna het moment waarop je een prompt voor de derde keer typt en denkt: dit hoort geen prompt te zijn, dit hoort een skill te zijn. Dat moment is waar herhaalbaar werken met AI begint, en dan hoef je ook niet meer te kopiëren uit een notitiebestand.

Waarom geen promptlijstje? "Beste prompts"-lijstjes verouderen bij elke modelversie en werken alleen zolang jij eraan denkt ze te gebruiken. Een skill is het omgekeerde: de kennis zit in je omgeving in plaats van in je hoofd, en verbetert met elk voorbeeld dat je toevoegt. Een prompt moet je zelf onthouden en opnieuw plakken; een skill doet vanzelf mee.

Wat je nodig hebt

• Een Claude-account. Alles in deze les werkt in de Claude-apps (web en desktop) én in Claude Code. Waar de twee verschillen, staat het erbij.
• Twee of drie voorbeelden van werk waar je tevreden over bent: echte teksten of documenten van jezelf. Die worden het fundament van je eerste skill.
• Een uur. Lezen alleen kan in een kwartier, maar de opzet is dat je meteen meedoet met je eigen voorbeelden.

De denkwijze

Het probleem is niet dat je AI het niet kan. Het probleem is dat jij het elke keer opnieuw uitlegt.

Herken je dit? Je vraagt om een tekst, en het resultaat is te Amerikaans, te lang, of net niet in jouw opbouw. Dus je stuurt bij: "korter", "zakelijker", "met dat kopje erbij". Na drie rondes staat er iets goeds. En volgende week begin je weer op nul, want die drie rondes zitten in een chatgeschiedenis die niemand terugleest. Vermenigvuldig dat met elke collega die hetzelfde wiel uitvindt, en je ziet waar de tijd heen gaat.

De oplossing is even simpel als onderschat: schrijf op wat je in die drie rondes hebt gezegd, en geef het een vaste plek. Dat is alles wat een skill is: een klein tekstbestand met jouw werkwijze, dat je AI er zelf bij pakt zodra het onderwerp langskomt.

Wat een skill precies is

Een skill is een map (met de naam van de skill) met daarin één bestand: SKILL.md. Bovenin staat een naam en een beschrijving; daaronder staan jouw instructies. De beschrijving is stiekem het belangrijkste stukje: dat is de trigger. Je AI leest van alle skills alleen de beschrijvingen, en beslist op basis daarvan: "dit gesprek gaat over een statusupdate, dus ik pak de statusupdate-skill erbij." Pas dán worden je instructies geladen.

Daarom kan een skill wat een prompt niet kan: hij doet mee zonder dat je eraan denkt. Jij vraagt gewoon "schrijf mijn weekupdate", de skill regelt de rest.

De anatomie: vier onderdelen

Skill, prompt of projectinstructie?

Wanneer je géén skill bouwt

• Na één keer. Bouw pas als iets drie keer is langsgekomen, dan wéét je dat het terugkeert en heb je meteen je voorbeelden.
• Voor iets vaags. "Wees professioneel" is geen werkwijze. Als jij niet kunt opschrijven wat je wilt, kan je AI het niet uitvoeren.
• Voor alles tegelijk. Eén skill, één onderwerp. Een skill die schrijfstijl, planning en code-review tegelijk regelt, springt op het verkeerde moment aan, of nooit.

Het voorbeeld: de statusupdate

We bouwen nu samen een echte skill, van los idee tot werkend bestand. Pak er een document bij dat je zelf vaak schrijft: een LinkedIn-post, een statusupdate, een maandelijks rapport. De stappen hieronder werken voor allemaal; ik gebruik de wekelijkse statusupdate als voorbeeld.

Stap 1: verzamel drie goedgekeurde exemplaren

Zoek drie statusupdates terug waar je tevreden over was, of waar je leidinggevende niets aan terug te zeggen had. Echte exemplaren, niet "hoe het zou moeten". Deze drie zijn je uitgangsmateriaal: alles wat volgt, leiden we eruit af.

Stap 2: benoem wat ze gemeen hebben

Leg de drie naast elkaar en schrijf op wat je ziet. Niet in vaktermen, gewoon wat opvalt. Bij de meeste mensen komt er zoiets uit:

• Ze openen met de belangrijkste boodschap van de week, meteen in de eerste zin.
• Vaste kopjes, altijd in dezelfde volgorde: gedaan, loopt, hulp nodig.
• Korte regels die met een werkwoord beginnen. Cijfers waar het kan.
• Onder de 150 woorden. Niemand leest een statusroman.

Dit lijstje ís je skill, op de opmaak na. Daarmee is het moeilijkste deel gedaan.

Stap 3: schrijf de beschrijving, de trigger

Nu het onderdeel waar de meeste skills op stuklopen. De beschrijving bepaalt of je skill vanzelf aanspringt. De regel: gebruik de woorden die jij écht typt als je erom vraagt. Vraag jij om een "weekupdate"? Dan moet dat woord erin. Zeg je "stand van zaken voor het MT"? Ook erin.

Te vaag, springt nooit aan: "Helpt bij het schrijven van zakelijke communicatie."

Concreet, springt aan: "Gebruik bij een statusupdate, weekupdate, voortgangsbericht of stand van zaken voor team of stakeholders. Ook bij: schrijf mijn vrijdagupdate."

Stap 4: schrijf de regels en plak het ijkvoorbeeld erbij

Zet het lijstje uit stap 2 om in instructies, en sluit af met één van je drie exemplaren als ijkvoorbeeld. Formuleer elke regel positief: schrijf op hoe het wél moet, met waar het kan een voorbeeldje erbij. "Schrijf korte zinnen" stuurt beter dan "schrijf geen lange zinnen", voor je AI en voor jezelf. Het complete bestand:

---
name: statusupdate
description: Gebruik deze skill bij een statusupdate, weekupdate,
  voortgangsbericht of stand van zaken voor team of stakeholders.
  Ook bij "schrijf mijn vrijdagupdate".
---

# Statusupdate in mijn stijl

## Opbouw
1. Open met één zin met de belangrijkste boodschap van de week,
   bijvoorbeeld: "De koppeling met het klantportaal staat."
2. Kopje "Gedaan": drie tot vijf punten, één regel per punt,
   beginnend met een werkwoord in de voltooide tijd.
3. Kopje "Loopt": wat onderweg is, met verwachte datum erbij.
4. Kopje "Hulp nodig": expliciet benoemen, of "geen".
   Dit kopje staat er altijd in.

## Toon
- Direct en feitelijk, in gewone woorden: "afgerond" in plaats
  van "geborgd", "gestart" in plaats van "uitgerold".
- Cijfers boven bijvoeglijke naamwoorden: "3 van de 5 tickets af"
  in plaats van "goede voortgang".
- Maximaal 150 woorden. Te lang? Schrappen, niet samenvatten.

## Voorbeeld (goedgekeurd, 2026-06-12)
De koppeling met het klantportaal staat, twee weken eerder
dan gepland.

Gedaan:
- Koppeling klantportaal live gezet en getest met 3 pilotklanten
- 4 van de 6 migratietickets afgerond
- Documentatie API bijgewerkt naar v2

Loopt:
- Laatste 2 migratietickets, verwacht: vrijdag 20/6
- Performancetest bestellingen, verwacht: dinsdag 24/6

Hulp nodig:
- Reviewer voor het securityplan, 30 min, deze week

Stap 5: installeer de skill

Maak een map met de naam van je skill en zet het bestand erin als SKILL.md. Daarna:

• Claude-apps: Instellingen → Vaardigheden (Skills) → skill toevoegen en je map (of een zip ervan) uploaden. Vanaf dan geldt hij in je gesprekken.
• Claude Code: zet de map in ~/.claude/skills/, dus ~/.claude/skills/statusupdate/SKILL.md. Globaal voor al je projecten; in <project>/.claude/skills/ geldt hij voor één project.

Dat teken ~ is een afkorting voor je thuismap, zie de begrippenlijst onderaan. Zo kom je er op beide systemen:

Op Windows

Je thuismap is C:\Users\jouwnaam. Open Verkenner, typ %USERPROFILE% in de adresbalk en druk op Enter. Maak daar een map .claude, daarin een map skills, daarin een map statusupdate, en zet daar je SKILL.md in.

Op een Mac

Je thuismap is /Users/jouwnaam, en mappen die met een punt beginnen zijn daar verborgen. De snelste route is via Terminal (Programma's → Hulpprogramma's): plak mkdir -p ~/.claude/skills/statusupdate en druk op Enter. Openen kan daarna met open ~/.claude/skills. Zet daar je SKILL.md in.

Menu's verschuiven weleens. De werkwijze blijft hetzelfde: map, SKILL.md, beschrijving als trigger. Zoek anders even op "skills" in de instellingen.

Stap 6: test met de triggerproef

Open een nieuw gesprek en vraag om een statusupdate zonder de skill te noemen: "maak van deze punten mijn weekupdate: je aantekeningen". Komt er iets in jouw opbouw uit, dan werkt de trigger. Komt er een generieke tekst uit, dan is je beschrijving te vaag. Scherp hem aan met de woorden uit je echte vraag en test opnieuw.

Het verschil dat je mag verwachten:

Zonder skill: "Deze week hebben we mooie stappen gezet! Het team heeft hard gewerkt aan verschillende onderdelen van het project. De samenwerking verliep soepel en we liggen goed op koers om onze doelstellingen te behalen. Ook volgende week gaan we weer vol enthousiasme verder…"

Met skill: "De koppeling met het klantportaal staat, twee weken eerder dan gepland. Gedaan: koppeling live met 3 pilotklanten · 4 van de 6 migratietickets af · API-documentatie naar v2. Loopt: laatste 2 tickets, vr 20/6. Hulp nodig: reviewer securityplan, 30 min."

Stap 7: scherp aan na een week gebruik

Een skill is nooit in één keer af, en hoeft dat ook niet te zijn. Gebruik hem een week en let op twee dingen: wat corrigeer je nog steeds handmatig (dat wordt een nieuwe regel), en welke regel blijkt overbodig (die schrap je). Keur je ergens een uitkomst goed die beter is dan je ijkvoorbeeld? Vervang het ijkvoorbeeld. Zo wordt de skill elke week een beetje meer van jou.

Zelf doen: sjabloon en drie starters

Hetzelfde recept werkt voor elke werkwijze. Hier is het lege sjabloon, plus de drie skills waarmee ik iedereen laat beginnen.

---
name: [kleine-letters-met-streepjes]
description: Gebruik deze skill bij [de woorden die jij typt als je
  hierom vraagt, noem er meerdere, ook synoniemen en jouw jargon].
---

# [Wat deze skill regelt]

## Opbouw
[Vaste volgorde of structuur, genummerd. Wat komt eerst, wat mag
nooit ontbreken?]

## Toon en regels
[Vijf regels, niet vijftig. Positief geformuleerd: hoe het wél
moet. Cijfers en voorbeelden boven vage woorden.]

## Voorbeeld (goedgekeurd, [datum])
[Eén echt, goedgekeurd exemplaar. Integraal.]

Waarom die datum bij het voorbeeld? Zodat je over een halfjaar ziet hoe oud je ijkpunt is: verouderde voorbeelden zijn valkuil nummer vijf.

Starter 1: je schrijfstijl

Wanneer: alles wat je AI voor je schrijft klinkt Amerikaans, wollig of gewoon niet als jij. Trigger: "bij elke Nederlandse tekst voor lezers buiten het team: mails, voorstellen, webteksten, aankondigingen." Kernregels: korte zinnen; nuchtere, feitelijke toon; het gewone Nederlandse woord in plaats van het anglicisme; jouw vaste afsluiting; één goedgekeurde mail als ijkvoorbeeld.

Starter 2: je documentopbouw

Wanneer: terugkerende documenten met een vaste structuur, zoals adviesnotities, projectvoorstellen, PR-beschrijvingen en testplannen. Trigger: noem het documenttype letterlijk: "bij een adviesnotitie, advies of beslisdocument voor management." Kernregels: de vaste kopjes in volgorde (situatie → opties → advies → consequenties); per kopje de maximale lengte; het advies altijd als eerste zin van de samenvatting; één goedgekeurd document als ijkvoorbeeld.

Starter 3: je controlelijst

Wanneer: je controleert werk altijd op dezelfde punten, zoals bij code review, een oplevercheck of eindredactie. Trigger: "bij het reviewen of controleren van code / een oplevering / een tekst, en bij de vraag: loop hier even doorheen." Kernregels: de vaste checkpunten als lijst; per punt wat een bevinding is en hoe je die opschrijft (vindplaats, ernst, voorstel); de eis dat de AI punten die niet te controleren zijn expliciet als "niet gecontroleerd" markeert. Niets stilzwijgend overslaan.

Stapelen: lagen die samenwerken

Skills worden pas echt sterk in lagen. De schrijfstijl-skill is je basislaag: die geldt overal. Daarbovenop komen smallere lagen: een skill per documenttype, per klant, per merk. Werk je voor twee opdrachtgevers met elk hun eigen toon? Dan heb je één basislaag ("natuurlijk Nederlands") en twee dunne merklagen die alleen de verschillen beschrijven. Elke laag blijft klein en onderhoudbaar, en samen kennen ze jouw manier van werken. Vandaar de naam van mijn bedrijf, overigens.

Een gratis basislaag om mee te starten staat in het AI-Lab: de skill "Natuurlijk Nederlands".

Valkuilen en gouden regels

Vijf dingen die ik bij anderen zie misgaan, plus de twee regels die je nooit loslaat.

1. Vijftig regels in één keer. De gretige start: alles wat je ooit hebt bijgestuurd in één skill proppen. Resultaat: regels die elkaar tegenspreken en uitvoer die nergens meer op lijkt. Begin met vijf regels en laat de skill groeien met wat je in de praktijk écht corrigeert.
2. De trigger als reclametekst. "Deze skill helpt je professioneel communiceren" is een slogan, geen trigger. De beschrijving is een routeringsinstructie: welke woorden in welke vraag moeten deze skill activeren. Schrijf hem alsof je een collega uitlegt wanneer hij het mapje moet pakken.
3. Regels zonder ijkvoorbeeld. Tien toonregels wegen niet op tegen één goedgekeurd voorbeeld. Andersom werkt het wel: een mager regellijstje mét sterk voorbeeld geeft bruikbare uitvoer. Als je moet kiezen, kies het voorbeeld.
4. Eén superskill voor alles. Een skill die je schrijfstijl, je planning én je reviews regelt, heeft een beschrijving zo breed dat hij óf altijd aanspringt óf nooit. Eén skill, één onderwerp. Tien kleine skills werken beter dan één grote, en je kunt ze los verbeteren.
5. Bouwen en nooit meer omkijken. Werkwijzen veranderen; skills moeten mee. Zet één terugkerend moment in je agenda (eerste maandag van de maand is populair) en loop je skills langs: welke regel is achterhaald, welk ijkvoorbeeld is toe aan vervanging, welke skill gebruik je niet meer? Opruimen mag. Een skill verwijderen die niets meer doet, is ook onderhoud.

⚠️ Twee gouden regels. Eén: lees alles wat je installeert. Een skill is een instructie die je AI voortaan ongevraagd uitvoert. Neem je er één over van internet, ook van mij, lees hem dan eerst helemaal door. Er kunnen instructies in verstopt zitten die je niet wilt. Twee: geen vertrouwelijke gegevens in skillbestanden. Geen klantnamen, tarieven, wachtwoorden of persoonsgegevens. Een skill beschrijft hóé je werkt, nooit wie je klanten zijn. Skills deel je immers, houd ze deelbaar.

Je volgende stap

Skills bouwen is "vastleggen", de eerste van drie stappen naar herhaalbaar werken met AI. Op het AI-groeipad is dit precies de sprong van fase 2 naar fase 3: van experimenten die aan personen hangen naar werkwijzen die van de organisatie zijn. Valt de enthousiaste collega uit, dan werkt het gewoon door, want het staat vastgelegd.

Doe deze week één ding: bouw de statusupdate-skill na met je eigen voorbeelden, en doe de triggerproef. Lukt dat, bouw dan starter 1, je schrijfstijl. Vanaf twee werkende skills begint het stapelen vanzelf; je gaat momenten herkennen waarop je denkt: dit leg ik vast.

De volgende les staat klaar: les 02 · Subagents, je eerste AI-team. Vastgelegde werkwijzen zijn precies wat je nodig hebt om werk uit handen te geven: een subagent met jouw skills werkt zoals jij. Daarna volgt les 03 · Projectgeheugen (zorgen dat je AI ook ónthoudt waar jullie waren).

Kom je er met je team niet uit waar te beginnen? Een uurtje praten of een korte quickscan van je processen maakt meestal al helder wat de logische eerste skills zijn. Plan een kennismaking: een half uur, eerlijke aanbeveling, ook als die "gewoon zelf beginnen" is.

Wat vond je ervan?

Je bent er doorheen. Vertel me wat werkte, wat je miste en wat onduidelijk bleef. Twee zinnen zijn genoeg, en elke reactie maakt les twee beter: geef feedback. Anoniem mag; laat je je e-mailadres achter, dan kunnen we er eventueel over sparren. Je feedback wordt nergens publiek getoond.